Bahçe ve İlham Yazılar

Türk Halk Müziği Neden Yasaklandı? Felsefi Bir Bakış Düşünün, bir insan toplumundan alıp, kendine ait olanı yavaşça elimine eder. Geride yalnızca boşluk, kısıtlanmış özgürlük ve unutulmuş kimlikler kalır. Bir birey ya da toplum, kendi kimliğini anlamaya çalışırken, ona ait olan en değerli öğeleri, en kutsal ritüelleri, en derin duyguları bir kenara bırakmak zorunda kalırsa, neler olur? Bu sorular, felsefi bir bakış açısıyla düşünmeyi zorlar; çünkü bir toplumun kültürünü, sanatını, müziğini, hatta sesini yasaklamak, o toplumun varlık koşullarını yok saymak anlamına gelir. Türk halk müziğinin yasaklanmasının ardında, sadece siyasi ve toplumsal güçlerin bir aracı olması değil, daha derin bir etik, epistemolojik…

Giriş: Kıt Kaynaklar, Seçimler ve “Karıncalı Tesbih” Bir ekonominin temelinde, kaynakların kıtlığı ve bu kıt kaynaklarla ilgili seçimlerin sonuçları yatmaktadır. Hepimiz ister birey, ister toplum ya da küresel aktör olalım, sınırlı kaynakları nasıl kullandığımızı düşünür ve seçimlerimizin ekonomik, sosyal ve hatta psikolojik etkilerini tartarız. Bu yazı, sıradan bir nesne gibi görünen karıncalı tesbih olgusunu alıp, ekonomi perspektifinden mikroekonomiden makroekonomiye, davranışsal ekonomik analizlerden piyasa dinamiklerine kadar derin bir çerçevede inceleyecektir. Bir karınca fosilli tesbih, üzerinde milyonlarca yıl önce hapsolmuş fosilleşmiş karınca görüntüleri bulunan kehribar boncuklardan yapılır; estetik, kültürel ve manevi bir anlam taşır. Bu nesne, basit bir aksesuar olmanın ötesinde koleksiyon…

Simbiyotik Aile Ne Demek? Farklı Bakış Açılarıyla İnceleme Aile yapıları, toplumların temellerini oluşturan en önemli unsurlardan biridir. Ancak her aile farklı dinamiklere sahiptir ve farklı aile yapıları, çeşitli kültürler ve toplumlar içinde farklı anlamlar taşır. Son yıllarda, “simbiyotik aile” terimi, psikoloji ve aile terapisi literatüründe karşımıza çıkmaya başladı. Peki, simbiyotik aile ne demek? Bu soruyu farklı açılardan inceleyerek anlamaya çalışalım. Simbiyotik Aile: Biolojik Bir Anlamı Olabilir mi? İçimdeki mühendis şöyle diyor: “Bu terim, biyolojik bir bağlamda incelenebilir, değil mi? Simbiyoz, doğada farklı türlerin birbirine bağımlı bir şekilde var olduğu bir ilişkiyi tanımlar. O zaman simbiyotik aile de, bireylerin birbirine duygusal…

Viyöl Ne Demek? Derinlemesine Bir İnceleme Bazen duyduğumuz kelimeler, anlamları kadar kökenleriyle de bize farklı pencereler açar. Birçoğumuz, kelimelerin günlük hayatta sıkça kullanıldığını fark ederiz, ancak ne kadarının tam olarak ne anlama geldiğini bilerek kullanıyoruz? İşte “viyöl” kelimesi de, üzerinde pek düşünmeden kullandığımız ama aslında oldukça derin bir anlam taşıyan bir kelime. Peki, “viyöl” ne demek? Günümüzde hangi bağlamlarda karşımıza çıkar? Bu sorulara yanıt bulmak için, kelimenin tarihsel geçmişine ve toplumsal etkilerine bakmamız gerek. Viyöl Kelimesinin Kökeni ve Tarihsel Süreci “Viyöl” kelimesi, Türkçede pek yaygın olmamakla birlikte, müzik dünyasında sıkça karşılaşılan bir terimdir. Aslında kökeni, batı müziğindeki “viola” kelimesine dayanır.…

Fücûr Ne Demek? Psikolojik Bir Mercekten Bakış Hayat bazen öylesine karmaşık olur ki, her birimiz bir noktada içinde bulunduğumuz ruh halini ya da çevremizdeki insanları tam olarak anlamakta güçlük çekeriz. İnsanların davranışlarının ardında yatan psikolojik süreçler, genellikle bilinçli bir farkındalıkla incelemeye değer, ancak çoğu zaman gözden kaçan önemli faktörler vardır. Bir gün, içsel bir huzursuzluk hissettiğimi fark ettiğimde, bu duygunun kaynağını anlamak için kelimelerle derinleşmeye karar verdim. İşte tam o noktada “fücûr” kelimesi aklıma takıldı. Türk Dil Kurumu’na (TDK) göre fücûr, “aşırı hırs, taşkınlık, sınırları aşan davranışlar” anlamına gelir. Peki, psikolojik olarak fücûr neyi anlatır? Bir kişinin bu tür davranışlar…

Fizikçiler Ne Kadar Maaş Alır? Psikolojik Bir Bakış Hepimiz bir şekilde çevremizdeki dünyayı anlamaya, çözmeye ve bu dünyanın sırlarını keşfetmeye çalışıyoruz. İnsan beyninin karmaşıklığı, onun ne kadar derin bir keşif alanı sunduğunu gözler önüne seriyor. Birçok insan, meslek seçiminde yalnızca mantıksal değil, aynı zamanda duygusal ve psikolojik faktörleri de göz önünde bulundurur. Bu yazıda, fizikçilerin maaşları üzerinden bir psikolojik mercekten bakacağız. Pek çok kişi, fizik gibi prestijli ve yüksek entelektüel bir alanda çalışan bireylerin maaşlarının da buna paralel olarak yüksek olacağını düşünür. Ancak, bu algı psikolojik olarak ne kadar doğru? Ve gerçekten maaşlar, bireylerin mesleklerine olan bağlılıklarını, tatminlerini ve genel…

Rol Nedir? Günlük Hayattan 3 Örnekle Açıklayalım Rol kelimesi, hayatımızın pek çok farklı alanında karşımıza çıkar, ama bu terimi tam olarak ne anlama geldiğini düşündüğümüzde çoğumuzun aklında bir belirsizlik olabilir. Kimimiz rol dediğinde sahnede bir oyuncuyu, kimimiz de iş yerinde birinin görev tanımını düşünür. Ama gerçekten “rol” dediğimizde ne demek istiyoruz? Gelin, bunun üzerinde biraz kafa yoralım ve basit bir şekilde örneklerle açıklamaya çalışalım. Rol Nedir? Temel Tanım Rol, aslında bir kişinin veya bir şeyin içinde bulunduğu bağlama göre üstlendiği davranış kalıpları ve sorumluluklardır. Hayatın farklı alanlarında her birimiz belirli roller üstleniriz ve bu roller, toplumun ya da çevremizin bizden…

Omega-3 Günün Hangi Saatinde Alınmalı? Bilimsel Bir Bakış Omega-3, sağlığımız için oldukça önemli olan, vücudumuzun üretemediği, ancak dışarıdan besin yoluyla almamız gereken yağ asitleridir. Herkesin duyduğu, fakat bazen nasıl ve ne zaman alacağımızı tam olarak bilmediğimiz bir konu var: Omega-3’ün günün hangi saatinde alınması gerektiği. Peki, omega-3 takviyesi alırken gerçekten belirli bir zaman dilimi var mı? Hangi saatler daha etkili olabilir? Şimdi, bunu bilimsel bir mercekten, ancak herkesin rahatça anlayabileceği bir dille inceleyelim. Omega-3 Takviyesinin Faydaları: Kısaca Hatırlayalım Öncelikle, omega-3’ün vücudumuz için ne kadar önemli olduğunu hatırlayalım. Kalp sağlığını korumaktan, beyin fonksiyonlarını iyileştirmeye kadar pek çok alanda fayda sağlar. Yani,…

Okyanus Sabunu Neye İyi Gelir? Farklı Yaklaşımlar Okyanus sabunu, son yıllarda doğal ürünler arasında dikkat çeken bir seçenek haline geldi. Özellikle cilt bakımına olan ilgisi, sağlıkla ilgili faydaları ve doğa dostu yapısı, pek çok kişinin tercih etmesine neden oldu. Peki, gerçekten bu sabun neye iyi gelir? İçimdeki mühendis bunu “Kimyasal yapısını analiz etmeliyim, peki ya işlevselliği? Sonuçta bir işlevi olmalı” diye düşünüyor. Ama içimdeki insan tarafıysa, “Bunu kullanmak, doğayla daha bir bağ kurmak gibi hissediyorum. Hem cildime de iyi gelecek” diyor. Hadi gelin, okyanus sabununun faydalarını farklı açılardan ele alalım. Okyanus Sabununun Cilt Üzerindeki Faydaları Öncelikle, içimdeki mühendis çok açık:…

Mazi Muzari Nasıl Ayırt Edilir? – Bir Dil Bilmecesi Kayseri’deki sıcak bir akşamda, üniversite sınavına hazırlanan kardeşimle birlikte ders çalışıyorduk. Arada bir kahve içmek için molalar verdiğimizde, o anda kafamda birden bir soru belirdi: Mazi muzari nasıl ayırt edilir? Gerçekten de bir dilin zaman kiplerini ayırt etmek, anlamları çözüp çözmemek arasında kalmak gibidir. O an, dilin bu karmaşık yapısının içindeki tüm duyguları, hayal kırıklıklarını, heyecanları hissettim. Çünkü dil, tıpkı insanlar gibi bazen iç içe geçmiş bir geçmişe, şimdiki zamana ve geleceğe ait duygularla doludur. Beni anlıyor musunuz? Bazen bir cümleyle geçmişi ve geleceği aynı anda hissetmek zorlayıcı olabilir. İşte bu…